5 ημέρες στα Τζουμέρκα: Ένα οδοιπορικό με στάσεις, διαδρομές και έναν διαφορετικό ρυθμό ταξιδιού
Η πιο συχνή ερώτηση που δέχομαι είναι απλή:
“Τι να δω στα Τζουμέρκα;”
Η απάντηση όμως δεν είναι ποτέ τόσο απλή.
Τα Τζουμέρκα για μένα δεν είναι μια ακόμη περιοχή της Ηπείρου. Είναι το καταφύγιό μου. Ο τόπος όπου επιστρέφω ξανά και ξανά, γιατί εκεί ένιωσα για πρώτη φορά πώς είναι να σταματά ο χρόνος.
Η άγρια ομορφιά, τα γεφύρια, η φύση, τα νερά και οι κορυφές δεν είναι απλώς εικόνες. Είναι όλα αυτά που σε κάνουν να κατεβάζεις ρυθμό χωρίς να το καταλάβεις. Να μένεις λίγο παραπάνω. Να μη βιάζεσαι να πας στο επόμενο αξιοθέατο.
Σε αυτό το οδοιπορικό που σου προτείνω δεν χρειάζεται να προσπαθήσεις να τα “δεις όλα”. Θα κινηθείς αλλιώς. Πιο ήρεμα, πιο συνειδητά. Θα σταθείς στα σημεία που αξίζουν και θα αφήσεις τον τόπο να σου δείξει τον δικό του ρυθμό.
Οι πρωτες στασεις σε βαζουν παντα στο κλιμα
Πρώτη στάση, το γεφύρι της Πλάκας. Βρίσκεται πάνω από τον Άραχθο και είναι το μεγαλύτερο μονότοξο γεφύρι στα Βαλκάνια.
Αν όμως μου ζητούσες να σου πω γιατί να σταματήσεις εδώ, δεν θα σου έλεγα για τα νούμερα. Είναι από τα σημεία που σε βάζουν κατευθείαν στο κλίμα της περιοχής. Πιο ήρεμα, χωρίς βιασύνη.
Δίπλα στο γεφύρι υπάρχει το παλιό τελωνείο, όπου μπορείς να κάτσεις για κάτι γρήγορο ή έναν χυμό. Λίγο πιο πάνω, στον δρόμο προς τα Άγναντα, μπορείς να επισκεφθείς επίσης και τη Μονή Μουχουστίου.
Υπαρχουν μερη που τα προσπερνας, μεχρι να σταθεις
Από τη Μονή Μουχουστίου συνεχίζεις προς τα Άγναντα.
Είχα περάσει πολλές φορές από εκεί, αλλά δεν είχα σταθεί ποτέ πραγματικά. Σε αυτό το οδοιπορικό ήταν η πρώτη φορά που περπάτησα στα στενά και το είδα αλλιώς.
Το χωριό είναι μέσα στο πράσινο, με πολλές πηγές και μια δροσιά που τη νιώθεις αμέσως. Είναι το ιδανικό μέρος για μια μικρή βόλτα ή έναν καφέ πριν συνεχίσεις.
Επόμενη στάση, το σπήλαιο της Ανεμότρυπας, λίγα χιλιόμετρα έξω από τα Πράμαντα.
Μπαίνοντας μέσα, αλλάζει κατευθείαν η αίσθηση. Το φως χαμηλώνει, η θερμοκρασία πέφτει και για λίγο νιώθεις ότι βρίσκεσαι σε έναν τελείως διαφορετικό κόσμο.
Οι λιμνούλες με το καταγάλανο νερό είναι από τα σημεία που σου μένουν πιο έντονα.
Μετά το σπήλαιο, συνεχίζεις προς τα Πράμαντα, όπου μπορείς να κάνεις ένα διάλειμμα για φαγητό.
Από εκεί και μετά, μπορείς να διαλέξεις αν θα μείνεις στα Πράμαντα ή να ανέβεις προς Μελισσουργούς. Και οι δύο επιλογές λειτουργούν, απλώς οι Μελισσουργοί είναι λίγο πιο ήσυχοι και πιο κοντά στη φύση.
Το πρωί, όπου κι αν μείνεις, το να ξυπνάς με θέα τα βουνά και ησυχία είναι από τα πιο δυνατά κομμάτια της εμπειρίας.
Το πρωι εδω ξεκιναει αλλιως
Το επόμενο πρωί κατευθύνεσαι προς τον καταρράκτη του Κεφαλόβρυσου.
Η πρόσβαση είναι σχετικά εύκολη, με ένα μονοπάτι περίπου μισής ώρας μέσα σε έλατα, που ξεκινά είτε από το καταφύγιο των Πραμάντων είτε από των Μελισσουργών.
Η διαδρομή είναι μέσα στο δάσος και σε βάζει κατευθείαν στο κλίμα της περιοχής. Και όταν φτάσεις, ανοίγει το τοπίο και βλέπεις τον καταρράκτη να πέφτει από ψηλά, με σταθερή ροή όλο τον χρόνο.
Ταιριάζει καλύτερα αν το βάλεις νωρίς στη μέρα.
Ανάλογα με το από που ξεκινήσεις μπορείς επίσης να πιείς ένα καφέ στο Καταφύγιο των Πραμάντων μετά τον καταρράκτη.
Στη συνέχεια περνάς από τους Μελισσουργούς, ένα από τα πιο όμορφα χωριά της περιοχής.
Περπατάς λίγο μέσα στο χωριό και καταλαβαίνεις το ύφος του. Έχει έντονο το στοιχείο του νερού, με ρέματα και πηγές, και αρκετό πράσινο γύρω, που το κάνουν να ξεχωρίζει. Είναι από τα χωριά που δεν χρειάζονται κάτι συγκεκριμένο, απλώς τα περπατάς και μπαίνεις στον ρυθμό τους.
Αν ανέβεις μέχρι το καταφύγιο, μπορείς να κάτσεις για έναν καφέ με θέα προς τις κορυφές. Είναι μια καλή στάση για να ξεκουραστείς λίγο πριν συνεχίσεις, ειδικά αν έχεις ξεκινήσει τη μέρα σου νωρίς.
Στο τέλος της ημέρας, καταλήγεις στα Πράμαντα.
Είναι από τα πιο ζωντανά χωριά της περιοχής, οπότε αξίζει να κάνεις μια βόλτα στο κέντρο. Θα περάσεις από την πλατεία, τη βρύση του Αράπη και την εκκλησία της Αγίας Παρασκευής, όλα σε μικρή απόσταση μεταξύ τους.
Δεν χρειάζεται να τα “δεις” όλα ένα-ένα. Απλώς περπατάς μέσα στο χωριό και χαλαρώνεις λίγο μετά τη διαδρομή της ημέρας.
Οι στασεις που δεν ειχες υπολογισει
Η τρίτη μέρα σε βρίσκει να φεύγεις σιγά σιγά από αυτή την πλευρά των Τζουμέρκων.
Πριν ξεκινήσεις πήγαινε πρώτα στη Μονή Αγίας Παρασκευής Πραμάντων. Είναι πολύ κοντά και δένει ωραία με τη διαδρομή.
Ο χώρος είναι προσεγμένος και έχει ωραία θέα προς το γύρω τοπίο. Είναι η ιδανική αρχή πριν μπεις στο επόμενο κομμάτι του οδοιπορικού.
Επόμενος προορισμός το Συρράκο, αλλά πριν φτάσεις θα κάνεις μερικές στάσεις που αξίζουν.
Περνάς από το χωριό Χριστοί και λίγο μετά συναντάς το γεφύρι του Συγκούνα, ένα πέτρινο μονότοξο γεφύρι πάνω από τον Καλαρρύτικο ποταμό. Το νερό όπως περνάει από κάτω, το χρώμα του ποταμού και η θέα προς τα βουνά κάνουν το σημείο να ξεχωρίζει, ακόμη κι αν σταματήσεις για λίγο.
Συνεχίζοντας με κατεύθυνση τους Καλαρρύτες κάνε μια στάση στην Μονή της Κηπίνας. Αυτή η μικρή μονή είναι χτισμένη εξολοκλήρου στο κοίλωμα ενός βράχου, δημιουργώντας ένα εσωτερικό που θυμίζει θόλο.
Λίγα χιλιόμετρα μετά τη Μονή Κηπίνας, φτάνεις στη σιδερένια γέφυρα του Καλαρρύτικου.
Πριν τη γέφυρα υπάρχει μια πινακίδα που δείχνει την αρχή ενός μικρού μονοπατιού προς το γεφύρι του Φίλου. Η διαδρομή είναι σύντομη και σε βγάζει σε ένα πέτρινο μονότοξο γεφύρι πάνω από τον ποταμό.
Στη συνέχεια περνάς τη γέφυρα και λίγο πιο πάνω θα δεις το σημείο απ’ όπου ξεκινά το μονοπάτι για τους καταρράκτες της Κουιάσας.
Η διαδρομή είναι μέσα σε πυκνή βλάστηση και από νωρίς αρχίζεις να καταλαβαίνεις το τοπίο. Στα αριστερά φαίνεται η γέφυρα της Κουιάσας, αλλά βλέπεις μόνο το πέρασμα γιατί το τόξο του γεφυριού χάνεται μέσα στα δέντρα.
Το μονοπάτι σε οδηγεί στους καταρράκτες και στον παλιό νερόμυλο, που σήμερα λειτουργεί σαν καφετέρια.
Εκεί ακούς μόνο το νερό και τίποτα άλλο.
Ανάλογα με το πού μένεις, μπορείς είτε να συνεχίσεις προς τους Καλαρρύτες είτε να τους αφήσεις για την επόμενη μέρα και να κατευθυνθείς προς το Συρράκο.
Οι Καλαρρύτες είναι χτισμένοι ψηλά, πάνω από τη χαράδρα του Καλαρρύτικου.
Από την πρώτη στιγμή καταλαβαίνεις το τοπίο γύρω του. Τα πέτρινα σπίτια, τα στενά και η θέα προς το ποτάμι είναι αυτά που το χαρακτηρίζουν.
Αξίζει να περπατήσεις λίγο μέσα στο χωριό, χωρίς πρόγραμμα. Θα βρεις μικρά καφενεία και στάσεις για να κάτσεις, είτε για έναν καφέ είτε για κάτι πιο απλό πριν συνεχίσεις.
Συνεχίζοντας από εκεί, υπάρχει η επιλογή να οδηγήσεις προς το Ματσούκι.
Λίγο πριν φτάσεις στο χωριό ξεκινά ένα μονοπάτι που σε περίπου μισή ώρα σε βγάζει προς τη Μονή Βύλιζας. Είναι από εκείνα τα σημεία που μπορεί εύκολα να τα αγνοήσεις, αλλά σίγουρα δεν θα το μετανιώσεις αν πας.
Μετά τη Μονή Βύλιζας, μπορείς να περπατήσεις στο Ματσούκι.
Η διαδρομή μέχρι εκεί δεν είναι η πιο εύκολη και το χωριό δεν έχει πολλές επιλογές, οπότε καλό είναι να το έχεις υπόψη. Παρ’ όλα αυτά, το τοπίο γύρω του είναι ιδιαίτερο και αν ανέβεις μέχρι το ξωκλήσι του Αγίου Πέτρου, η θέα ανοίγει αρκετά.
Το τελευταίο πρωινό είναι πιο χαλαρό. Μια τελευταία βόλτα μέσα στο Συρράκο είναι αρκετή πριν φύγεις.
Στην είσοδο του χωριού θα δεις τα δύο πέτρινα γεφύρια, σε κοντινή απόσταση μεταξύ τους. Αν έχεις χρόνο, αξίζει να τα περπατήσεις πριν συνεχίσεις.
Και καπως ετσι, θες να ξαναγυρισεις
Τα Τζουμέρκα δεν είναι από τα μέρη που τα “βγάζεις” με ένα πρόγραμμα και λίγες στάσεις.
Είναι μια περιοχή που θέλει χρόνο. Όχι απαραίτητα πολλές μέρες, αλλά διαφορετικό ρυθμό. Να σταματήσεις εκεί που δεν το είχες υπολογίσει, να μείνεις λίγο παραπάνω κάπου που σου ταιριάζει και να αφήσεις κάποια σημεία για την επόμενη φορά.
Αυτό το οδοιπορικό είναι μια αρχή. Θα σε πάει σε χωριά, γεφύρια, μοναστήρια, νερά και διαδρομές που αξίζουν. Αλλά δεν θα σου τα δώσει όλα. Και ίσως αυτό να είναι το πιο σωστό.
Γιατί τα Τζουμέρκα δεν τα καταλαβαίνεις σε μία φορά. Τα γνωρίζεις λίγο λίγο. Μέσα από τις στάσεις που κάνεις, τις διαδρομές που αφήνεις ανοιχτές και τις στιγμές που δεν είχες προγραμματίσει.
Για μένα, αυτό είναι που μένει στο τέλος. Όχι μόνο τι είδα, αλλά πώς κινήθηκα εκεί. Πιο αργά. Πιο ήρεμα. Με την αίσθηση ότι δεν χρειάζεται να προλάβω τα πάντα.
Και ίσως γι’ αυτό κάθε φορά που φεύγω, ξέρω ήδη ότι θα επιστρέψω.
*It is forbidden to republish/ use photographic material or any part of the article without the author’s consent.
Κείμενο © λ3 by Myrto Lampri
Φωτογραφία © λ3 by Myrto Lampri & Amalia Lamrpri
#lovenlivelife
